Płaszczyzna projekcji to płaszczyzna, wzdłuż której wiązka ultradźwiękowa penetruje tkanki w trakcie badania i której obraz jest wyświetlany.

Echa wewnętrzne to odbicia fali ultradźwiękowej od tkanek o różnej gęstości wewnątrz narządu. Echa wewnętrzne mogą być wytwarzane np.. przez kamienie żółciowe w pęcherzyku żółciowym lub przez złogi wewnątrz ropnia.

Efekt soczewkowy to zwężanie się wiązki ultradźwiękowej przy przechodzeniu przez niektóre tkanki. Efekt soczewkowy może niekiedy spowodować rozwarstwienie obrazu.

Artefakt to twór pojawiający się na obrazie ultrasonograficznym, nie mający związku ani nie odpowiadający strukturze prawidłowej bądź patologicznej, zarówno co do kształtu, kierunku, odległości. Na przykład rewerberacje (pogłosy) (q.v.) są artefaktami. Niektóre artefakty mogą ułatwiać interpretacje obrazu, podczas gdy inne mogą powodować pomyłki w ocenie obrazu.

Masy resztkowe to echogeniczna lita struktura (o różnym kształcie i rozmiarach, zwykle o nieregularnych konturach) znajdująca się wewnątrz struktur wypełnionych płynem. Może być ruchoma i przemieszczać się przy zmianie ułożenia lub podczas ruchu ciała.

Wiązka fal akustycznych to wiązka fal ultradźwiękowych (energia) wytworzona przez głowicę ultrasonograficzna (sondę). Może być rozbieżna, zogniskowana lub równoległa.

Płaszczyzna wiecowa to płaszczyzna biegnąca wzdłuż osi długiej ciała (od głowy do palców nóg) pod kątem prostym do płaszczyzny pośrodkowej. Aby dokonać projekcji w płaszczyźnie wieńcowej, głowice należy przyłożyć do jednego boku ciała, w kierunku drugiego boku, i przesuwać równolegle do osi długiej ciała. Projekcja wieńcowa może być uzyskana w pozycji na wznak, na brzuchu, na stojąco lub gdy pacjent leży na boku.

Reflektor zwierciadłowy to tkanka odbijająca, gładka i duża w porównaniu z długością fali ultradźwiękowej, np. ściany naczyń lub błony tkankowe. W zależności od kąta, pod jakim pada wiązka fal ultradźwiękowych na reflektor, może nastąpić odbicie całej wiązki lub jej części.

Częstotliwość USG to liczba pełnych cykli fal ultradźwiękowych wytwarza¬nych w ciągu sekundy: w ultrasonografu jest wyrażana w megahercach. l megaherc (MHz) = 10^6 Hz = 10^6 cykli na sekundę.

Cień akustyczny to zmniejszona echogeniczność tkanek leżących za strukturą powodującą silne zmniejszenie wiązki propagowanej dalej. Przeciwieństwem cienia akustycznego jest wzmocnienie akustyczne (q.v).

Projekcja podłużna to projekcja pionowa wzdłuż osi długiej ciała. Określenie „strzałkowy” zwykle odnosi się do projekcji pośrodkowej, zwłaszcza przy badaniach mózgu. Punktami wyznaczającymi projekcję podłużną są nos, spojenie kości łonowej i kręgosłup. Kiedy projekcja ta nie pokrywa się z pośrodkową, jest określana jako „parastrzałkowa”. Określenie „podłużny” jest częściej wykorzystywane przy badaniach brzucha lub szyi. Projekcja podłużna może być uzyskana w pozycji na wznak, na brzuchu, na stojąco lub gdy pacjent leży na boku.

Okno akustyczne to tkanka lub struktura w niewielkim stopniu utrudniająca przechodzenie fal ultradźwiękowych i stąd mogąca być wykorzystana jako miejsce dostępu do struktur położonych głębiej. Na przykład wypełniony moczem pęcherz tworzy znakomite okno akustyczne, przez które można uwidocznić narządy miednicy. Podobnie, prawa nerka daje się lepiej uwidocznić przez wątrobę niż przez grubą warstwę mięśni pleców. W tym przypadku oknem akustycznym jest wątroba.

Odbicie fali to zmiana kierunku fali ultradźwiękowej padającej na granice miedzy dwoma warstwami tkanek w taki sposób, że wiązka nie przechodzi dalej do następnej warstwy. Innym określeniem odbicia jest echo. Patrz również: reflektor zwierciadlany.

Wzmocnienie to zwiększenie amplitudy odbitych fal ultradźwiękowych (ech) przez układy ultrasonografu. Echa przychodzące z tkanek leżących głębiej wymagają większego wzmocnienia niż echa z warstw przypowierzchniowych, stąd ultrasonografy posiadają niezależne regulatory wzmocnienia. Regulator „wzmocnienie bliższe” powoduje wzmocnienie ech pochodzących z warstw leżących przed ogniskiem wiązki, podczas gdy regulator „wzmocnienie dalsze” wzmacnia echa pochodzące z warstw leżących za ogniskiem wiązki. Nastawy wzmocnień powinny być dobrane w taki sposób, aby echa pochodzące z różnych głębokości były ze sobą porównywalne.

Rozpraszanie to jednoczesne odbijanie i załamywanie ultradźwięków w wielu kierunkach. Zjawisko to jest spowodowane przez reflektory o szerokościach mniejszych niż długość fali ultradźwiękowej. W rezultacie rozpraszania jedynie niewielka część energii wysyłanej w głąb ciała powraca do głowicy.

Tagi: Słownik USG, Słownik USG część 2

Kategoria: Badania USG