Polski lekarz w Londynie

W prawidłowych warunkach gałki oczne poruszają się zgodnie w różnych kierunkach dzięki działaniu mięśni poruszających każde oko. Porażenie lub niedowład jednego mięśnia lub więcej powoduje przewagę mięśni nieporażonych i ustawienie oka w zezie o różnym kierunku odchylenia.

Porażenie mięsni oczu są następstwem chorób ośrodkowego układu nerwowego, zakażeń, urazów i muszą być leczone przez okulistę wspólnie z lekarzami innych specjalności. Ustępuje czasem po leczeniu zachowawczym, czasem jednak konieczna jest operacja przywracająca prawidłową czynność oka.

Zez występujący u dzieci

Zez może występować już w pierwszym roku życia. Przyczyna jest wada refrakcji, zwłaszcza nadwzroczność lub niezborność. Powstaje wtedy zwykle zez zbieżny, spowodowany nadmierną akomodacją oka z wadą refrakcji. W przypadku krótkowzroczności rozwija się zez rozbieżny. Niekiedy oczy zezują naprzemiennie.

Szybkie rozpoczęcie leczenia ma podstawowe znaczenie dla zachowania wzroku oka zezującego i dlatego nie należy lekceważyć nawet wczesnych objawów zeza.

Leczenie polega na dobraniu odpowiednich okularów poprawiających wadę wzroku oraz na stosowaniu ćwiczeń zapobiegających utrwalaniu się zeza.

Zapalenie obejmuje tęczówkę i ciało rzęskowe równocześnie. Przyczyną są zakażenia bakteryjne lub wirusowe oraz odczyny alergiczne. Czynnik chorobotwórczy dostaje się do tęczówki i ciałka rzęskowego poprzez krew.

Źródłem zakażenia mogą być też ogniska zapalne w istniejące w różnych narządach, np.: w zębach, migdałkach, pęcherzyku żółciowym, wyrostku robaczkowym itd.

Choroba może przebiegać ostro lub przewlekle. W zapaleniu ostrym występują silne bóle oka, łzawienie, światłowstręt, zaburzenia ostrości wzroku. Oko ma zabarwienie sinoczerwone, a tęczówka zmienia kolor na zielonkawy lub brunatnawy. Źrenica zwęża się często i ulega zniekształceniu na skutek zrostów zapalnych.

Zapalenia przewlekłe są znacznie rzadsze niż ostre, a ich objawy są mniej nasilone. W tęczówce powstają nacieki guzkowate, szarawe lub żółtawe, widoczne czasem nawet gołym okiem. Przyczyną jest najczęściej gruźlica, sarkoidoza lub kiła.

Leczenie zapalenia tęczówki i ciała rzęskowego musi być prowadzone przez okulistę i to najczęściej w warunkach szpitalnych. szpitalnych początkowym okresie choroby trudno ja odróżnić od ostrego zapalenia spojówek lub ostrego zapalenia jaskry, dlatego leczenie przez niespecjalistę może opóźnić prawidłowe rozpoznanie. U wielu osób choroba ma charakter nawrotowy i doprowadza w końcu do jaskry następczej i zaćmy.

Zapalenie spojówek jest jedną z najczęściej spotykanych chorób okulistycznych. Pacjenci cierpiący na tę dolegliwość skarżą się zwykle na: zaczerwienienie oczu, kłucie, uczucie ciała obcego czy też “piasku” pod powiekami, pieczenie, swędzenie, światłowstręt, łzawienie oraz ciężkość i sklejanie się powiek.

Zapalenie spojówek dzielimy je zasadniczo na trzy duże grupy. Są to:

Zapalenia spojówek wywołane zakażeniami.
Zapalenia spojówek niezakaźne.
Zapalenia spojówek autoimmunologiczne.
Zakaźne zapalenie spojówek

Omawiając zapalenia wirusowe spojówek, należy wspomnieć jeszcze o występowaniu zapaleń opryszczkowych wywołanych przez wirus Herpes simplex, zapaleń towarzyszących półpaścowi, wywołanych przez wirus Varicella-zoster oraz zapaleń obserwowanych w przebiegu wirusowych chorób zakaźnych wieku dziecięcego.

Leczenie zapalenia spojówek powinno być rozpoczęte jak najszybciej. Krople lub maści do oczu są zwykle najskuteczniejsze zarówno w walce z alergią, jak i w przypadku infekcji bakteryjnych czy grzybiczych. Krople są wodniste i dlatego są szybko usuwane z oka, więc trzeba je zakraplać nawet co 3-4 godziny. Maści mają gęstą konsystencję i pokrywają spojówkę cienką warstwą, która dość długo utrzymuje się. Dlatego można je stosować tylko 2-4 razy dziennie.

W przypadku ciężkich zakażeń może być konieczne podawanie antybiotyków nie tylko w kroplach czy maści ale także w postaci tabletek czy zastrzyków. Czasem aby prawidłowo dobrać antybiotyk, konieczne jest pobranie ze spojówki gromadzącego się tam wypływu, aby w laboratorium można było zidentyfikować rodzaj bakterii i określić, na jaki antybiotyk są najbardziej wrażliwe.

Leczenie zapalenia spojówek trwa najczęściej 10-14 dni, a widoczna poprawa jest już po 7 dniach leczenia.

Twardówka jest to gruba, włóknista, biała warstwa ochronna, nadająca kształt gałce ocznej, otaczająca oko od strony oczodołu, na powierzchni gałki ocznej przechodzi w rogówkę. Przyczyną zapalenia twardówki są zakażenia bakteryjne, grzybicze lub odczyny alergiczne.

Najczęściej występuje ona u osób z chorobami reumatycznymi. Objawem zapalenia twardówki jest jej silne przekrwienie. Czasami tworzą się guzkowate nacieki, bardzo bolesne przy ucisku.

Zapaleniu twardówki towarzyszą zwykle bóle oka, niejednokrotnie przebiega ono w sposób przewlekły, lub też nawrotowy, doprowadzając do ścieńczenia twardówki i zniekształcenia gałki ocznej.

Leczenie polega na podawaniu miejscowym i ogólnym antybiotyków i preparatów kortykosteroidowych, zgodnie z zaleceniami okulisty. Korzystnie działają miejscowe okłady rozgrzewające, stosowane kilka razy dziennie.

Zaćma to zmętnienie soczewki, dlatego ludzie chorzy na tę chorobę widzą, jakby patrzyli przez zamgloną szybę. Zaćma rozwija się latami, bezboleśnie, nie dając na początku żadnych zauważalnych objawów.

Zaćma można podzielić na:
zaćma wrodzona (cataracta congenita) – zaćmienie soczewki występuje już w momencie urodzenia,
zaćma nabyta (łac. cataracta acquisita).

Można ją usunąć niszcząc zmętniała soczewkę ultradźwiękami lub stosując kriochirurgię. W miejsce zniszczonej soczewki wkłada się nową plastikową. Chorzy, którym nie wszczepia się sztucznej soczewki muszą używać odpowiednich

Wytrzeszcz oka jest jednym z głównych zmian chorobowych w oczodole. Gałka oczna wysuwa się ku przodowi. Czasem przemieszcza się w kierunku poziomym lub pionowym. Wypukłość oczu spowodowana jest przez narastanie tkanki wokół gałki ocznej, co z kolei może być wywołane przez nadprodukcję hormonu tarczycy, guz lub zapalenie tkanki znajdującej się z tyłu oka.

Wytrzeszczowi gałki ocznej mogą towarzyszyć:

- ograniczenie ruchomości oka,
- obrzęk i przekrwienie powiek oraz spojówek,
- niekiedy bolesność samoistna lub w czasie poruszania okiem.

Nadwzroczność, polega na tym, ze oko ma zbyt krótki wymiar przednio-tylny lub za słaby układ łamiący. Obraz świata zewnętrznego nie powstaje wtedy na siatkówce, ale poza nią i człowiek widzi wtedy niewyraźnie.

Aby wyrównać tę wadę stosuje się szkła okularowe skupiające, które zwiększają załamywanie światła, uzupełniając niedobór układu optycznego oka.

Brak korekcji u młodych osób może prowadzić do powstania tzw. zeza akomodacyjnego.

Z okiem krótkowzrocznym mamy do czynienia, gdy wymiary przednio-tylne oka są zbyt duże lub siła łamiąca układu optycznego zbyt wielka. Z tego powodu obraz przedmiotu powstaje przed siatkówką i człowiek widzi w dal niewyraźnie.

Aby zobaczyć dobrze przedmiot z bliska musi przesunąć go znacznie do oczu (stąd nazwa krótkowidz). Wadę tego rodzaju wyrównuje się okularami lub soczewkami minusowymi, które rozpraszają promienie świetlne.

Odwarstwienie siatkówki to dość częste schorzenie, z którym chory może się zwrócić do lekarza pierwszego kontaktu. Gdy odklejenie siatkówki jest całkowite lub prawie całkowite, a zwłaszcza gdy obejmuje plamkę siatkówki – powoduje zaniewidzenie.

Charakterystycznymi objawami są: widzenie błysków, mętów lub mgły przed okiem lub widzenie “zasłony”. Często dochodzi do odklejenia siatkówki po przebytym urazie oka lub głowy, u osób z krótkowzrocznością, zwłaszcza wysoką, po przebytych operacjach zaćmy. Może do tego dojść w spoczynku, najczęściej jednak po gwałtownym schyleniu się czy dźwignięciu ciężarów.

Gdy z powodu degeneracji dojdzie do przetarcia i przerwania siatkówki, robi się w niej otwór nazywany często dziurą. Wówczas ze środka oka pod siatkówkę przedostaje się płyn. To właśnie on jest sprawcą nieszczęścia, bo odkleja siatkówkę. Ciecz ciała szklistego wnika między oba listki siatkówki. Bez podjęcia leczenia może dojść do odwarstwienia się całej siatkówki i do ślepoty oka. Odwarstwienie się siatkówki może być też wynikiem urazu oraz skutkiem operacji zaćmy.

Chory powinien być skierowany do okulisty, bowiem w większości przypadków konieczne będzie specjalistyczne leczenie operacyjne. W każdym przypadku odklejenia siatkówki należy zapewnić choremu spokój, polecić, aby nie wykonywał gwałtownych ruchów i wysiłku fizycznego oraz nie pochylał nisko głowy.
Okulista musi dobrać metodę leczenia do rodzaju odwarstwienia. Przy niewielkim uszkodzeniu można założyć zewnętrzne „plomby” (z gąbki lub taśmy silikonowej), którymi zakleja się powstałe w siatkówce dziury. Plomby w niezmienionej formie pozostają w oku na zawsze. Przedarcie siatkówki, gdy nie doszło jeszcze do znacznego odklejenia, można „zacerować” laserem.

Jest to zjawisko polegające na mimowolnych, rytmicznych drganiach, drganiach gałek ocznych, najczęściej w płaszczyźnie poziomej. Występuje on w różnych chorobach ośrodkowego układu nerwowego oraz w wadach rozwojowych oka połączonych z dużym osłabieniem wzroku.

Leczenie oczopląsu jest bardzo trudne, a jego skuteczność ograniczona.

W każdym przypadku zeza lub oczopląsu u małego dziecka konieczne jest dokładne badania oka, gdyż zarówno zez jaki i oczopląs mogą być objawami towarzyszącymi innym poważnym chorobom narządu wzroku.